ทุกปีเมื่อเข้าสู่ช่วงเทศกาลตรุษจีน เสียงพลุและดอกไม้ไฟที่สร้างความตื่นเต้นให้มนุษย์ กลับกลายเป็นฝันร้ายของสุนัขจำนวนมาก เสียงดัง แสงวาบ และแรงสั่นสะเทือน สามารถทำให้สุนัขรู้สึกหวาดกลัว สับสน และตื่นตระหนกอย่างรุนแรง
สำหรับสุนัขที่มีการได้ยินไวกว่าเราหลายเท่า เสียงพลุไม่ได้ “สนุก” แต่มันคือภัยคุกคามที่ไม่เข้าใจ และในบางกรณี อาจนำไปสู่การบาดเจ็บ การหนีออกจากบ้าน หรือปัญหาความเครียดเรื้อรัง
บทความนี้จะพาคุณเรียนรู้วิธีเป็น “พื้นที่ปลอดภัย” ให้สุนัขของคุณ ในวันที่ท้องฟ้าส่งเสียงดังที่สุด
เข้าใจความกลัว ก่อนจะช่วยเขาได้
สุนัขไม่สามารถบอกเราตรงๆ ว่ากลัว แต่ร่างกายของเขาส่งสัญญาณเสมอ อาการที่พบบ่อยในช่วงมีดอกไม้ไฟ ได้แก่
-
หอบถี่ น้ำลายไหล
-
ตัวสั่น ส่งเสียงคราง หรือเห่าไม่หยุด
-
เดินวน กระวนกระวาย
-
พยายามซ่อนตัว หรือหาทางหนีออกจากบ้าน
ผู้เชี่ยวชาญเรียกอาการนี้ว่า noise phobia หรือ “ความกลัวเสียงดัง” ซึ่งเป็นภาวะที่พบได้จริงในสุนัข ไม่ใช่แค่นิสัยหรือพฤติกรรมดื้อ
การเข้าใจว่าเขา “ไม่ได้แกล้ง” แต่กำลังกลัวอย่างแท้จริง คือก้าวแรกของการดูแลอย่างถูกวิธี
ก่อนเสียงพลุเริ่ม: การเตรียมตัวคือหัวใจสำคัญ
สร้างมุมปลอดภัยในบ้าน
เตรียมพื้นที่เงียบๆ ล่วงหน้า อาจเป็นห้องนอน มุมห้อง หรือกรงที่สุนัขคุ้นเคย ใส่ที่นอน ผ้าห่ม ของเล่นที่มีกลิ่นคุ้นเคย ปิดม่านและหน้าต่างเพื่อลดทั้งเสียงและแสงวาบ
กลบเสียงดังด้วยเสียงสงบ
เปิดทีวี วิทยุ หรือเพลย์ลิสต์เพลงเบาๆ เสียงดนตรีคลาสสิกหรือ white noise สามารถช่วยลดความคมของเสียงพลุ และทำให้สุนัขรู้สึกผ่อนคลายขึ้น
ออกกำลังกายก่อนค่ำ
พาสุนัขไปเดินเล่นหรือเล่นเกมที่ใช้พลังงานในช่วงกลางวัน ร่างกายที่เหนื่อยจะช่วยให้จิตใจสงบลงเมื่อเสียงดังเริ่มขึ้น
ปรึกษาสัตวแพทย์ล่วงหน้า
หากสุนัขของคุณมีอาการกลัวรุนแรง สัตวแพทย์อาจแนะนำตัวช่วยเพิ่มเติม เช่น สเปรย์ฟีโรโมน การบำบัดพฤติกรรม หรือยาในกรณีจำเป็น
ระหว่างมีพลุ: คุณคือสัญญาณความปลอดภัย
อยู่ใกล้ๆ ถ้าทำได้
การที่คุณอยู่ใกล้ด้วยท่าทีสงบ เป็นสัญญาณสำคัญว่าสถานการณ์ “ไม่อันตราย” สำหรับสุนัข
ให้เขาเลือกวิธีรับมือเอง
บางตัวอยากซ่อน บางตัวอยากให้กอด อย่าฝืน ให้เขาเลือกวิธีที่รู้สึกปลอดภัยที่สุด
ใช้อุปกรณ์ช่วยคลายเครียด
เสื้อรัดตัวหรือ calming vest ให้แรงกดเบาๆ คล้ายการกอด ซึ่งช่วยให้สุนัขบางตัวสงบลงได้
อย่าดุหรือบังคับ
การตะโกน ดึงออกจากที่ซ่อน หรือทำโทษ จะยิ่งเพิ่มความกลัว ควรพูดด้วยน้ำเสียงนุ่มและมั่นคง
มองไกลกว่าคืนเดียว: การดูแลระยะยาว
ฝึกลดความไวต่อเสียง (Desensitisation)
ผู้เชี่ยวชาญบางคนแนะนำให้เปิดเสียงพลุจากคลิปในระดับเบามากๆ เป็นเวลาหลายสัปดาห์ ควบคู่กับขนมและกิจกรรมที่สุนัขชอบ เพื่อค่อยๆ เปลี่ยนความรู้สึกต่อเสียง
ขอความช่วยเหลือจากมืออาชีพ
หากความกลัวไม่ลดลง การพบผู้เชี่ยวชาญด้านพฤติกรรมสัตว์จะช่วยป้องกันไม่ให้อาการกลายเป็นปัญหาเรื้อรัง
ฉลองอย่างเข้าใจสิ่งมีชีวิตทุกตัว
องค์กรพิทักษ์สัตว์จำนวนมากชี้ว่า สัตว์ไม่เข้าใจความหมายของพลุเหมือนมนุษย์ ทางเลือกที่เงียบกว่า เช่น การแสดงแสงเลเซอร์ โดรน หรือไฟประดับ อาจเป็นมิตรกับสัตว์เลี้ยงมากกว่า
เมื่อเราเลือกฉลองอย่างมีสติ เราก็ช่วยให้เทศกาลเป็นช่วงเวลาแห่งความสุขสำหรับทุกคนในบ้าน รวมถึงสมาชิกสี่ขาที่ไม่สามารถพูดได้
การวางแผนล่วงหน้า ความเข้าใจ และความใจเย็นของเจ้าของ สามารถเปลี่ยนคืนที่เสียงดังที่สุด ให้กลายเป็นคืนที่สุนัขรู้สึกปลอดภัยได้ เพราะการเฉลิมฉลองที่แท้จริง ควรเป็นความสุขของทุกชีวิตในครอบครัว








